Aragonia - region, który poznaje się przez smaki
Chronione nazwy pochodzenia, rzemieślnicze produkty spożywcze i enoturystyka podkreślają wyjątkowy charakter regionu
Kuchnia pozwala poznawać Aragón od północy po południe. Od Pirenejów po Matarrañę zmieniają się krajobrazy, smaki i kulinarne tradycje, które odzwierciedlają charakter poszczególnych części regionu. Produkty objęte chronioną nazwą pochodzenia, takie jak brzoskwinie z Calandy, szynka z Teruel czy cebula z Fuentes de Ebro, mogą być początkiem podróży prowadzącej do winnic, miasteczek i lokalnych restauracji. Aragońska spiżarnia (despensa aragonesa) odzwierciedla różnorodność całego regionu. Znajdziemy w niej owoce, zboża, warzywa, rośliny strączkowe, trufle, grzyby, orzechy, szafran, mięso, jaja, słodycze i sery. Ich smak i pochodzenie są ściśle związane z lokalnym krajobrazem. Ważne miejsce zajmuje również tradycyjne rzemiosło spożywcze, dzięki któremu przetrwały dawne metody wytwarzania serów, wędlin, wypieków i przetworów. Ofertę uzupełniają produkty ekologiczne oraz żywność objęta różnymi systemami jakości. O kulinarnej tożsamości Aragonii świadczą między innymi produkty objęte chronioną nazwą pochodzenia: szynka z Teruel (Jamón de Teruel), cebula z Fuentes de Ebro (Cebolla Fuentes de Ebro), oliwy z Bajo Aragón i Sierra del Moncayo oraz brzoskwinie z Calandy (Melocotón de Calanda). Chronionym oznaczeniem geograficznym objęta jest także jagnięcina Ternasco de Aragón. Markę C’Alial reprezentują kolejne lokalne specjały: ogórecznik (borraja), kiełbasa longaniza, ciasto warkocz z Almudévar””, sery, miód, owoce w cukrze (frutas de Aragon), marcepan, czarny nugat i guirlache - rodzaj nugatu z karmelu i migdałów. To bogactwo obejmuje zarówno produkty obecne na co dzień na aragońskich stołach, jak i wyroby szczególnie związane z konkretnymi miejscami.
vino jest kolejnym ważnym elementem tej podróży. Cariñena, Campo de Borja, Somontano i Calatayud to cztery obszary winiarskie, z których każdy ma własny charakter. Dołączają do nich Cava -chroniona nazwa pochodzenia obejmująca obszary w kilku wspólnotach autonomicznych- oraz wina z posiadłości Aylés i Urbezo. Szczególne miejsce zajmuje szczep garnacha, a wśród tradycyjnych odmian winorośli są także cariñena, tempranillo i moristel. Zwiedzanie winnic i bodeg pozwala spojrzeć na region z perspektywy wina, które trafia do kieliszka. Związek lokalnych produktów z krajobrazem najlepiej widać na szlakach gastronomicznych (rutas gastronómicas). Wśród propozycji są między innymi „Aragonia pięcioma zmysłami”, „Spacer po Somontano del Moncayo”, „Campo de Borja”, „Okolice Calatayud”, „Urokliwa dolina Tena”, „Gúdar-Javalambre”, „La Hoya de Huesca” i „Dolina Aragón”. Inne szlaki łączą kulinarne doświadczenia ze zwiedzaniem zamków, poznawaniem historii czy wypoczynkiem w górach. Dzięki temu lokalna kuchnia staje się integralną częścią podróży.
Na południu Aragonii regiony Bajo Aragón, Matarraña i Maestrazgo kuszą oliwami, wyrobami z wieprzowiny, szynką, jagnięciną, serami, słodyczami i tradycyjnymi potrawami. W Calatayud wino łączy się z jagnięciną Ternasco de Aragón i lokalnym dziedzictwem. W Campo de Borja ważnym motywem podróży jest kultura winiarska, a w Pirenejach doliny Tena i Aragón oferują połączenie górskich krajobrazów, urokliwych miejscowości i regionalnej kuchni. Jedzenie nie jest tu jedynie przerwą w zwiedzaniu, to nieodłączna część całej podróży. Miasta pokazują kuchnię Aragonii z innej perspektywy. Tapas i restauracje pozwalają spróbować lokalnych produktów w swobodnej atmosferze, a miłośników słodkości przyciągają takie specjały jak warkocz z Almudévar, guirlache, pastel ruso czy frutas de Aragon. Te smaki mogą stać się kulinarną pamiątką z podróży i jeszcze długo przypominać o miejscach, z których pochodzą. Tradycyjna, rzemieślnicza produkcja żywności pozwala lepiej poznać różnorodność regionu. Sery, wędliny, słodycze i przetwory powstające według dawnych receptur sąsiadują z produktami ekologicznymi oraz wyrobami oznaczonymi znakami potwierdzającymi ich jakość, a niekiedy także pochodzenie. W centrum takiego doświadczenia znajduje się konkretny produkt- jego smak, historia i związek z miejscem, w którym powstaje. Każdy przystanek staje się dzięki temu kolejną odsłoną kulinarnej opowieści o Aragonii. Położenie Aragonia leży w północno-wschodniej Hiszpanii. Graniczy z Francją oraz sześcioma hiszpańskimi wspólnotami autonomicznymi. Głównym portem lotniczym regionu jest lotnisko w Saragossie, a dworzec Zaragoza-Delicias zapewnia połączenia koleją dużej prędkości z Madrytem i Barceloną.